معرفت در چهار ماه اول سال 1388

سیستم و برنامه‌ی آموزشی-اداری لیسه عالی معرفت در سال 1388 تا حد زیاد متفاوت با سال‌های قبل است. این تغییرات و تفاوت‌ها را می‌توان در بخش‌های مختلف به ترتیب زیر در نظر گرفت:

الف: تغییر وقت و ساعت درسی:

در نظام آموزشی افغانستان برنامه‌ی درسی طوری تنظیم شده است که دانش‌آموز در هر روز شش زنگ درسی چهل دقیقه‌ای درس می‌خواند و بعد از سه زنگ اول یک تفریح 20-30 دقیقه‌ای می‌باشد. در برخی از مکاتب به علت کمبود جا و یا ازدحام بیش از حد دانش‌آموز اصلاً تفریحی وجود ندارد و دانش‌آموز و معلم ناگزیر باید شش زنگ درسی را پشت سرهم در کلاس باشند. تا نیمه‌های بهار سال 1387 برنامه‌ریزی درسی در لیسه عالی معرفت نیز همین‌طور بود. تقریباً در ماه دوم بهار 1387 بود که با پیشنهاد برخی از معلمان، تصمیم گرفته شد روازنه به جای شش زنگ درسی چهل دقیقه‌ای، سه زنگ هشتاد دقیقه‌ای برنامه‌ریزی شود و بعد از هر زنگ درسی یک تفریح بیست دقیقه‌ای باشد. این کار از جهات مختلف هم برای معلمان و هم برای دانش‌آموزان می‌توانست سودمند باشد. اگر چند در روزهای اول، پذیرش و اجرای این طرح برای جمع کثیری از معلمان و دانش‌آموزان لیسه عالی معرفت دشوار به نظر می‌رسید، اما در جریان زمان وقتی موثریت و کارایی آن بیشتر رونما گردید، این تقسیم‌بندی زمانی به عنوان یک برنامه‌ی رسمی در لیسه عالی معرفت تصویب شد.

کثرت دانش‌آموز و کمبود جای کافی، به عنوان یک امر مشکل‌آفرین هم‌چنان در مقابل معلمان و اعضای اداری لیسه عالی معرفت باقی بود. اداره‌ی لیسه عالی معرفت ناگزیراً دانش‌آموزان خویش را که چیزی در حدود 3300 نفر می‌رسید، در دو وقت درسی (صبح‌ها و عصرها) تنظیم کرد. طبیعی بود که این کار برای عده‌ی زیادی از معلمان و مخصوصاً اعضای اداری لیسه عالی معرفت بسیار دشوار بود که بتوانند از ساعت شش صبح تا شش شام هم‌چنان مشغول کار و تدریس در داخل مکتب باشند.

با تکمیل شدن یک بخش کوچک تعمیر جدید لیسه تا آخر سال 1387، این نقیصه در سال 1388 رفع گردید و همه دانش‌آموزان (اعم از دختران و پسران) در یک وقت درسی در دو ساختمان تنظیم گردیدند. هم‌چنین در سال 1388 برای بهبودی هر چه بیشتر کیفیت درسی، یک زنگ هفتاد دقیقه‌ای در روز در برنامه‌های درسی اضافه گردید. با این کار تقریباً همه‌ی معلمان و دانش‌آموزان مجال یافتند تا کاستی‌ها و کمبودی‌هایی را که در سال‌های قبل بیشتر به خاطر کمبود وقت با آن مواجه بودند، رفع ساخته و با توانمندی بیشتر درس‌ها و برنامه‌های خویش را تعقیب نمایند. مشکلی را که این طرح برای اداره‌ی لیسه عالی معرفت ایجاد کرد، این بود که نتوانست تمام آن دانش‌آموزانی را که در سال قبل داشت، هم‌چنان در برنامه‌های خود حفظ کند، و ناگزیر به تقلیل تعداد آنها گردید. مجموع دانش‌آموزان لیسه عالی معرفت (اعم از برنامه رسمی و رشد سریع) در سال 1388در حدود 2350 دانش‌آموز می‌باشد.

در کنار اینها برنامه‌ی دیپارتمنت‌های درسی به طور مشخص فعال شده و جلسات منظم هر روزه‌‌ی آنها دایر گردید. اگر چند تشکیل دیپارتمنت‌ها در سال‌های قبل صورت گرفته بود، اما به علت تراکم بیش از حد کار، هیچگاه جلسات آنها به طور منظم برگزار نشد. دیپارتمنت‌هایی که در سال 1388 فعالیت دارند، عبارتند از: دیپارتمنت علوم انسانی، دیپارتمنت ریاضیات، دیپارتمنت زبان و ادبیات، دیپارتمنت علوم طبیعی، دیپارتمنت اصول صنفی و دیپارتمنت هنر

ب: پرداخت معاشات و اخذ فیس:

بالاترین معاشی که تا ختم سال 1387 برای معلمان در لیسه عالی معرفت پرداخت می‌گردید، در هر زنگ هشتاد دقیقه‌ای 96 افغانی محاسبه می‌گردید. که معاش یک معلم با بیست زنگ درسی در یک هفته، در حدود 9000 افغانی در یک ماه می‌گردید. (یک ماه 28 روز کاری محاسبه می‌شود.) و معلم دیگر هیچگونه امتیاز مشخصی نداشت.

اما معاش معلم در هر زنگ هفتاد دقیقه‌ای در سال 1388 معادل 100 افغانی در نظر گرفته شده است. در کنار آن معلم از هر کدام از امتیازات دیگر مثل سند تحصیلی، رتبه (صلاحیت کاری)، مسوولیت‌های جنبی، معاش زمستانی و سه فیصد معاش به عنوان تقاعدی بعد از قرارداد دو ساله نیز برخوردار می‌باشد. که با این حساب معاش ماهانه‌ی برخی معلمان با بیست ساعت درسی در یک ماه تا سرحد 17000 می‌رسد، در حالی که حد اقل معاش چیزی در حدود 8000 افغانی می‌باشد.

به همین ترتیب، مقدار و سیستم اخذ فیس دانش‌آموزان نیز در سال 1388 تغییر کرده است. فیسی که در سال 1387 از دانش‌آموزان اخذ می‌گردید،  بین 2700 الی 3600 افغانی در یک سال بود که آن هم به صورت ماهوار اخذ می‌گردید؛ در حالیکه مقدار فیس دانش‌آموزان در سال 1388 در صنف‌های هفتم الی دوازدهم، 7200 افغانی و در صنف‌های اول الی ششم 6000 افغانی در یک سال در نظر گرفته شده است. این فیس باید در اول سال پرداخت گردد و یا در قسط‌های معینی که از جانب شعبه‌ی مالی و ولی دانش‌آموز تعیین می‌گردد پرداخت می‌شود.

پ: مساعدت و همکاری با دانش‌آموزان ممتاز و بی‌بضاعت:

با بالا رفتن میزان فیس در سال 1388 در مقایسه با سال‌های قبل، بیم آن می‌رفت تا یک عده از دانش‌آموزان ممتاز و برجسته‌ی لیسه عالی معرفت که نمی‌توانستند خود را با شرایط موجود در داخل لیسه وفق دهند، ناگزیر به ترک لیسه خواهند گردید. اما سهم‌گیری صندوق تعاونی معرفت با همکاری بخش کثیری از دوستان و عزیزان جامعه –در داخل و یا خارج از افغانستان – باعث شد که لیسه عالی معرفت جمع کثیری از این دانش‌آموزان خویش را هم‌چنان در کنار خود داشته باشد. براساس آخرین محاسبه‌ی که در بخش صندوق تعاونی معرفت صورت گرفته است، تا کنون به تعداد 325 نفر از دانش‌آموزان این لیسه، اکثراً از دختران و پسران مربوط به صنف‌های بالاتر، به طور کامل و یا نسبی مورد حمایت و تشویق صندوق تعاونی معرفت قرار گرفته اند.

ت: راه یافتن به دانشگاه و دریافت بورسیه‌های تحصیلی:

در ختم سال 1387 جمعاً به تعداد 44 نفر دانش آموز (26 نفر دختر و 18 نفر پسر) از صنف دوازدهم لیسه عالی معرفت فارغ شدند. که از این مجموعه پنج نفر به علت مشکلات شخصیی که داشتند در امتحان کانکور شرکت نکردند و سه نفر بورسیه تحصیلی از دانشگاه آمریکایی-افغانستان دریافت کردند. 36 نفر باقی‌مانده‌ی دیگر همه در امتحان حاضر شدند. از مجموع این 36 نفر چهار نفر بی‌نتیجه ماند و 32 نفر دیگر کامیاب شده و در دانشکده‌های انجنیری، حقوق، اقتصاد، ساینس، ژورنالیزم، علوم اجتماعی، انجنیری پلی‌تکنیک و روان‌شناسی راه یافتند. دانش‌آموزان فارغ‌شده در سال‌های قبل، به طور کامل در امتحانان کانکور کامیاب شده و در دانشگاه راه یافتند.

در جریان سال تعلیمی 1388 لیسه عالی معرفت موفق به دریافت یازده بورسیه‌ی تحصیلی شد، که از این یازده بورسیه ده تای آن مربوط دانش‌آموزان و یکی از معلمان لیسه عالی معرفت بود. استاد شیرعلی حسینی، استاد و مسوول بخش کلاس نقاشی، دریافت‌کننده‌ی این بورسیه بود. از این مجموعه بورسیه‌ها سه نفر در آمریکا، دو نفر در بنگله‌دیش، یک نفر در مغولستان، سه نفر در دانشگاه آمریکایی-افغانستان دو نفر (یک استاد و یک دانش‌آموز) در لاهور پاکستان بورسیه تحصیلی دریافت کردند. این حالی است، که لیسه عالی معرفت در سال 1387 فقط یک بورسیه در لاهور پاکستان داشت.

ث: اعمار ساختمان جدید لیسه:

پایین آمدن میزان نرخ مواد تعمیراتی در سال 1388، یکی از جمله عواملی بود که فایده‌ی خوبی برای مسوولین و معلمان لیسه عالی معرفت برجا گذاشت. پیش‌بینی قبلی برای سال 1388 این بود که فقط دو منزل از یکی از بلاک‌های ساختمان جدید اعمار شود. اما در آخر ماه سرطان، نه تنها که آن دو منزل تکمیل شد، بلکه یک منزل دیگر از هر دو بلاک نیز اسکلیتش تکمیل گردید. اکنون برعلاوه‌ی تکمیل اسکلیت منزل سوم، دو منزل دیگر به طور کامل مورد بهره‌برداری قرار دارد که این دو منزل شامل، 21 اتاق درسی، دو اتاق دفتر، یک اتاق بزرگ لابراتوار با تمام سهولت‌هایی ممکن، یک اتاق بزرگ کامپیوتر، هشت باب تشناب، کانتین، دو اتاق بزرگ انبار و دو اتاق نگهداری وسایل آموزشی و تدریسی می‌باشد.

ج: فعالیت‌های جنبی:

با استفاده از فارغ بودن اتاق‌های درسی بعد از ساعت یک عصر، دو برنامه‌ی جنبی دیگر تدارک دیده شده است. این دو برنامه یکی، برنامه‌ی رشد سریع است که برای دانش‌آموزانی که نظر به دلایل مختلف از تحصیل و آموزش درست باز مانده اند، در نظر گرفته شده است. و دیگر آن برنامه‌ی آموزش زبان انگلیسی است.

برنامه‌ی آموزش زبان انگلیسی اکنون از پایه‌ی صفری تا پایه‌ی چهارم کلاس دارد و قرار است در دوره‌های بعدی تا کلاس‌های بالاتر ارتقا کند. در این برنامه در هر دو و نیم ماه یک کلاس تمام می‌شود. فیس تقریباً بیشتر از هشتاد درصد دانش‌آموزانِ این برنامه از سوی اداره‌ی لیسه عالی معرفت پرداخت می‌گردد. دانش‌آموزانی که از این امتیاز برخودار می‌شوند، دختران صنف‌های هفتم تا دوازدهم و پسران صنف‌های دهم تا دوازدهم شامل می‌باشند.

نتیجه امتحانات بعد از ختم رخصتی و تکمیل اسناد ارایه می‌گردد.